تأثیر پذیری زیب النساء (مخفی) از حافظ

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

10.22111/jllr.2007.906

چکیده

بازتاب شعر و اندیشه ی حافظ در شعر بسیاری از شاعران بعد از او مشاهده می شود امّا این تأثیر پذیری در شعر همه ی  شاعران به یک حدّ و اندازه نیست. ولی با اطمینان و یقین می توان ادّعا و ثابت نمود که زیب النّساء از معدود شاعرانی است که تأثیر پذیری او از شعر حافظ در همه ی زمینه ها آشکار است. از جمله در غزل های فراوانی وزن، قافیه و ردیف غزل هایش با غزل های حافظ هماهنگی دارد. از نظر واژگان و ترکیبات نیز گاهی دقیقاً مشابه هستند و گاهی نیز اختلاف، بسیار جزیی است. در اندیشه و مضامین شعری آن دو نیز، موارد یکسان یا نزدیک به هم، فراوان است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Influence of Hafiz on Zeybonnesa(Makhfi)

چکیده [English]

The reflection of poetry and thoughts of Hafiz is observed in the poetry of his successor poets. But this influence varies in their poetry. However, we can surely claim and prove that Zeybonnesa is among the few poets who has been influenced by Hafiz in all poetical aspects. For example the rhythm, rhyme, and rhyming lines in most of her sonnets are in harmony with those of Hafiz. Words and syntax of their sonnets are at times similar and at times there exists minute difference between them. Among their poetical thoughts there are also many identical or similar stances.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Hafiz
  • Zeybonnessa
  • sonnets
  • Persian poetry

1- انوری،  حسن (1379) یک قصّه بیش نیست. چاپ اوّل. تهران: انتشارات عابد.

2- پور نامداریان،  تقی (1382)گمشده ی لب دریا. چاپ اوّل. تهران: انتشارات سخن.

3- حافظ، شمس الدین محمّد(1369) دیوان. به اهتمام محمّد قزوینی، قاسم غنی، مقدّمه و ... رحیم ذوالنّور. چاپ اوّل. تهران: انتشارات زوّار.

4----------------(بی تا) دیوان. تصحیح و توضیح پرویز ناتل خانلری. چاپ سوم. تهران: انتشارات خوارزمی.

5- خرمّشاهی،  بها الدّین(1374) ذهن و زبان حافظ. چاپ پنجم. تهران: انتشارات معین.

6- زرّین کوب،  عبدالحسین(1369) از کوچه رندان. چاپ ششم. تهران: انتشارات امیر کبیر.

7- --------------- (1356) با کاروان حلّه.­چاپ­چهارم.­تهران: انتشارات جاویدان.

8- زیب النّساء   بیگم ( مخفی )(1381) دیوان. تحقیق و بررسی، مهین دخت صدیقیان، دکتر سید ابوطالب میر عابدینی. چاپ اوّل. تهران: انتشارات امیر کبیر.

9- شمیسا،  سیروس؛ (1385) سبک شناسی شعر. چاپ دوم. تهران: انتشارات میترا.

10- ---------------(1370) سیر غزل در شعر فارسی. چاپ سوم. تهران: انتشارات فردوس.

11-----------------(1375) فرهنگ عروضی. چاپ سوم. تهران: انتشارات فردوس.

12- ---------------(1375) کلّیّات سبک شناسی. چاپ چهارم. تهران: انتشارات فردوس.

13- صدیقیان، مهین دخت و میر عابدینی، ابوطالب (1366) فرهنگ واژه نمای حافظ. چاپ اوّل. تهران: انتشارات امیر کبیر.

14- صورتگر، لطفعلی (1348) تجلّیات عرفان در ادبیات فارسی. تهران: انتشارات ابن سینا.

15----------------(1348) منظومه های غنائی ایران. تهران: انتشارات ابن سینا.

16- فرشید ورد، خسرو(1375) نقش آفرینی های­حافظ. چاپ اوّل.­تهران: انتشارات صفی علیشاه.

17- مرتضوی،  منوچهر (1370) مکتب حافظ. چاپ سوم. تبریز: انتشارات ستوده.