احساس و عاطفه شاعران معاصر عرب نسبت به حقوق زنان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

10.22111/jllr.2009.926

چکیده

  زنان درکشور های عربی، در دهه های اول قرن  نوزدهم میلادی، از نظر برخورداری از حقوق اجتماعی، جایگاه مناسبی نداشتند.    
شاعران سرزمین های عربی، همگام با سایر روشنفکران، کوشیدند تا برای دفاع از حقوق فردی و اجتماعی زنان در جوامع عربی، از شعر به عنوان ابزاری تأثیرگذار و فراگیر بهره ببرند.
بنابراین، زن و موضوعاتی مانند اعطای آزادی به او و لزوم فراهم آوردن زمینه­ی علم آموزی برای این قشر، از مهمترین درونمایه های شعر نوین عربی قرار گرفت.
پرسش هایی مانند این که "زن" در شعر نوین عربی، از چه جایگاه و منزلتی برخوردار بوده است و شاعران چگونه در بیان حقوق اجتماعی و فردی زنان احساسات خویش را بروز داده اند یکی ازعربی است که مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است.در این نوشته، با گذری بر وضعیت زنان در جوامع عربی و غربی در قرون اخیر و طرح دیدگاه هایی پیرامون حقوق زنان، با تحلیل نمونه هایی از سروده های شاعران نامدار عرب در دوره­ی معاصر، به بحث در این زمینه می پردازیم.
شاعران مورد نظر، توانستند با بهره گیری از ظرفیت های شعری ونیروی تاثیر گذار آن، نقش برجسته­ای در شناساندن جایگاه واقعی زنان به جوامع عربی ایفا کرده اند.  

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Emotions and Feelings of Modern Arab poets toward Women’s Rights

چکیده [English]

Women in Arab countries did not enjoy a good status in terms of social rights over the beginning decades of the nineteenth century. Arab poets, alongside other intellectual groups in Arabic communities, tried to benefit from poetry as an effective and powerful tool to defend both personal and social rights of women.
Therefore, women and issues such as granting them freedom, and the necessity to provide them with education possibility are among the most significant themes of modern Arabic poetry.
The present study reviews women's position in both Western and Arabic communities over the recent centuries; then it examines perspectives related to women's rights, and goes selectively through poems by famous contemporary Arab poets on the same topics. Such poets could play an outstanding role to identify women’s real position by means of the poetic potentialities and their effective power in their societies

کلیدواژه‌ها [English]

  • woman
  • social rights
  • modern poetry
  • Emotions

1 - اسوار، موسی (1382) تا سبز شوم از عشق. تهران: انتشارات سخن.

2 - حافظ, ابراهیم (1998) دیوان، شرح یحیی شامی. بیروت: دارالفکر العربی.

3 - الزهاوی، جمیل صدقی (1924) دیوان. قاهره:  بی نا.

4- سلدن، رامان (1372) راهنمای نظریه­ی نقد ادبی معاصر. ترجمه عباس مخبر. طرح
نو. تهران.

5 - السید، رضوان (1383) اسلام سیاسی معاصر. ترجمه مجید مرادی. تهران: انتشارات باز.

6 - الشابی، ابوالقاسم (1999) دیوان. بیروت: دار الکتاب العربی.

7 - شرابی، هشام (1369) روشنفکران عرب و غرب. ترجمه­ی عبدالرحمن عالم. تهران: دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی.

8 - الشیال، جمال الدین (بی تا) نوابغ الفکر العربی.  ج 24.  مصر:  دار المعارف.

9 - صالح، العلی الصالح (1972) جمیل صدقی الزهاوی. دمشق: بی نا.

10- فروغی، محمد علی (1381) سیر حکمت در اروپا. جلد اول. تهران: انتشارات زوّار.

11- قطب، محمد (بی تا) جامعه شناسی زن. ترجمه محمد علی عابدی. انتشارات البرز.

12- مردانی، خیراله (1400) حقوق زن از نظر تاریخ ملت ها و اسلام. تهران: انتشارات آیین جعفری.

13- معروف الرصافی (2000) دیوان. بیروت: دارالعودة.

14- الملائکه، نازک (1997) دیوان. بیروت: دارالعودة.

15- میشل، آندره (1377) جنبش اجتماعی زنان. ترجمه­ی هما زنجانی زاده. مشهد: نشر نیکا.

16- نیچه، فریدریش (1379) فراسوی نیک و بد. ترجمه داریوش آشوری. تهران: شرکت سهامی انتشارات خوارزمی.

17- هام، مگی (1382) فرهنگ نظریه های فمینیستی. ترجمه فیروزه مهاجر و نوشین احمدی خراسانی و فرخ قره داغی. تهران: نشر توسعه.