بررسی سیمای معشوق در غزلیات انوری

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

10.22111/jllr.2010.948

چکیده

قرن­­ششم یکی از سده‌های بسیار تاثیر‌گذار در تحول و استقلال قالب­غزل است. از میان غزل‌سرایان این سده، بیش ازهمه انوری در تغییرات و سیر تطور غزل موثر بوده است. در این پژوهش سعی شده ‌است ضمن معرفی اجمالی جنبه‌های مختلف اهمیت انوری در تحول و سیر غزل فارسی، سیمای معشوق انوری با تأکید بر توصیف اجزای ظاهری آن، بررسی وتحلیل شود؛ بنابراین ابتدا مهم‌ترین و ویژه‌ترین اعضای اندام مورد توجه انوری در تصویر سیمای معشوق، استخراج و در هشت گروه، دسته‌بندی شده‌ است و سپس با مطالعه و بسامد‌یابی واژه‌ها و مفاهیم مرتبط با اعضای مشخص‌ شده، اهمیت، چگونگی کاربرد و جایگاه آن‌ها در تصویر ‌آفرینی انوری ­از سیمای ­­معشوق، تحلیل شده است. در پایان نیز به صورت اجمالی، ویژگی‌های اخلاقی و رفتاری معشوق انوری معرفی شده است.   

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Study of the looks of the sweetheart in Anvari’s Ghazals

چکیده [English]

6th century Hijri is one of the most influential periods of change and independence of form of Ghazal. Among the composers of Ghazal in this era, Anvari was the most influential in the change and evolution of Ghazal. In this study, an attempt has been made to introduce the different aspects of Anvari’s influence in the change and evolution of Farsi Ghazal in general as well as to investigate the looks of  Anvari’s sweetheart with the emphasis on describing bodily elements. To fulfill this objective, all lines of his Ghazals were carefully studied and the most significant and special bodily parts to Anvari in describing the appearance of sweetheart were extracted and classified in eight groups. Next, the frequency of words and concepts related to the specified bodily parts were analyzed and their significance, application and roles in Anvari’s portrayal of the appearance of sweetheart in his Ghazals were investigated. Finally, the personality features of Anvari’s sweetheart were presented.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Anvari’s Ghazal
  • looks of sweetheart
  • description of sweetheart
  • lock
  • face and beauty

1- افشار، ایرج (1384) فهرست مقالات فارسی. چاپ سوم. تهران: علمی فرهنگی.

2- انوری (1376) دیوان. به اهتمام محمد تقی مدرس رضوی. چاپ چهارم. تهران: علمی فرهنگی.

3- دهخدا، علی اکبر (1377) لغت نامه. تهران: مؤسسه­ی لغت نامه­ی دهخدا.

4- شفیعی کدکنی، محمدرضا (1384) مفلس کیمیا فروش. تهران: نشرسخن.

5- شمیسا، سیروس (1362) سیرغزل درشعر فارسی. تهران: فردوسی.

6- شمیسا، سیروس (1382) سبک شناسی شعر. چاپ نهم. تهران: فردوس.

7- صبور، داریوش (1384) آفاق غزل فارسی. چاپ دوم. تهران: زوار.

8- صفا، ذبیح الله (1384) تاریخ ادبیات ایران. جلد اول. چاپ بیست وچهارم. تهران: ققنوس.

9- محجوب، محمدجعفر (1350) سبک خراسانی در شعر­فارسی. تهران: انتشارات­دانش‌سرای عالی.

10- ناتل خانلری، پرویز (1327) تحقیق انتقادی در عروض فارسی وچگونگی تحول اوزان غزل. تهران: دانشگاه تهران.