مضامین غنایی در رباعیات مهستی گنجه ای

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشگاه قم

چکیده

رباعی های مهستی گنجه ای سرشار از مضامین و بُنمایه های غنایی است، برخی از آن­ها عبارتند از: شرح عشق، احوال عاشق و اوصاف معشوق(63%)؛ زبان شوخ و جسورانه به همراه طنزهای لطیف و توأم با ایهام (5/14%) که به تبیین افکار غنایی او منجر شده است؛ توصیفات طبیعت و بهره گیری از عناصر و اجزای آن (11%) که مهستی با این شیوه به پیشبرد توصیفات غنایی و بیان اوصاف معشوق پرداخته است، همچنین یکی دیگر از مهمترین مضامین غنایی شعر او، توجه به شهرآشوب و توصیف صاحبان مشاغل (5/6 %) است که بعضا به عنوان مخاطب و محبوب شاعر تصور می شوند. این ویژگی ها از مهمترین عوامل تمایز سبکی شعر مهستی است. اهمیت رباعیات او و نیاز به شناخت دقیق تر معانی غنایی شعری او از ضرورت های این پژوهش است و روش تحقیق نیز، کتابخانه ای و مبتنی بر توصیف، تحلیل است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The lyrical themes in Mahseti Ganjei’s Robaeyyat

نویسنده [English]

  • a n
چکیده [English]

Mahseti's quatrains (Robaeyyat) are full of lyrical themes and motif and some of them are the explanation of love, Lover status and beloved description (63%). Humorous and aggressive language with amphibological Ironies(14.5%)- which led to the explanation of his lyrical ideas -is another part of her poetic themes. The description of nature and taking advantage of its elements (11%) by which she promoted the lyrical explanations and beloved descriptions. One of the main themes of her lyrical poems are Shahr-Ashub and description of the Business owners (6.5%) that sometimes can be imagined as beloved and the audience of the poet. Topics mentioned in this article are analyzed from different views.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • : Lyrical themes
  • Quatrains
  • Mahseti Ganjei
  • Shahr-Ashub

مراجع

 
1-     آذربیگدلی، لطفعلی بیک، آتشکده آذر، تصحیح جعفر شهیدی، تهران: نشر کتاب، 1337.
2-     انوشه، حسن، فرهنگنامه ادبی فارسی،ج2، تهران: سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ، 1381.
3-     جمالزاده، محمدعلی، دیوان مهستی گنجوی، ارمغان، ش5، ص 273، 1349.
4-     حسین، مولوی محمد مظفر، تذکره روز روشن، تصحیح رکن زاده آدمیت، تهران: کتابخانه رازی، 1343.
5-      خواندمیر، تاریخ حبیب السیر، تصحیح محمد دبیر سیاقی، تهران: خیام، 1353.
6-      داد، سیما، فرهنگ اصطلاحات ادبی، تهران: مروارید، 1380.
7-      دانش پژوه، منوچهر، تفنن ادبی در شعر فارسی، تهران: طهوری، 1380.
8-      دوبرو،هدر، ژانر، ترجمه فرزانه طاهری، تهران: نشرمرکز، 1389.
9-      دولتشاه سمرقندی، تذکره الشعراء،تصحیح ادوارد براون،، لندن: بریل، 1318ه.ق.
10-  رازی، امین احمد، تذکره هفت اقلیم، تصحیح محمدرضا طاهری، تهران: سروش، 1378.
11-   رزمجو، حسین، انواع ادبی و آثار آن در زبان فارسی، مشهد: دانشگاه فردوسی، 1382.
12-  سیار، هما، درباره مهستی، شاعره، ش9، ص2، 1381.
13-   شبلی نعمانی، شعرالعجم، ترجمه محمد تقی فخر داعی گیلانی، تهران: دنیای کتاب، 1363.
14-  شفیعی کدکنی، محمدرضا، انواع ادبی و شعر فارسی، مجله خرد و کوشش، دفتر دوم و سوم، صص119-96، شیراز:دانشگاه شیراز، 1354.
15-   ــــــــــــــــــــ ، صور خیال در شعر فارسی، تهران: آگاه، 1372.
16-   ــــــــــــــــــــ ، تازیانه های سلوک، تهران:آگاه، 1380.
17-   شمیسا، سیروس، انواع ادبی، تهران: فردوس، 1380.
18-   علیشیرنوایی،نظام الدین، تذکره مجالس النفائس، به اهتمام علی اصغر حکمت، تهران:کتابخانه منوچهری، 1363.
19-   کامگار پارسی، محمد، رباعی و رباعی سرایان، به کوشش اسماعیل حاکمی، تهران: دانشگاه تهران، 1372.
20-   گلچین معانی، احمد، شهرآشوب در شعر فارسی، تهران: نشر روایت، 1380.
21-   گوپاموی، قدرت الله، تذکره نتایج الافکار، تصحیح یوسف بیگ باباپور، قم: مجمع ذخایر اسلام، 1391.
22-  مهستی گنجوی، رباعیات، به کوشش معین الدین محرابی، تهران: توس، 1382.
23-   نخجوانی، محمد بن هندوشاه، صحاح الفرس، تصحصیح عبدالعلی طاعتی، تهران: بنگاه نشر و ترجمه، 1355.
24-   نظمی تبریزی، علی، تذکره الشعرای منظوم و منثور، تبریز: یاران، 1386.
All Sources In English
1-Alishire navaei, Nezamoddin, Tazkreye Majalesonnafaes, Correction by Aliasghare Hekmat, Tehran: Manoochehri Press, 1984.
2-Anooshe, Hasan, Farhangnameye Adabiye Farsi, Vol.2, Tehran: Sazmane Chap va Entesharate Vezarate Farhang Press, 2002.
3- Azare Bigdeli, Lotfali Beyg, Atashkade Azar, Correction by Jafere Shahidi, Tehran: Nashre Ketab Press, 1958.
4-Dad, Sima, Farhange Estelahate Adabi, Tehran: Morvarid Press, 2001.
5-Daneshpazhooh, Manoochehr, Tafannone Adabi dar Shere Farsi, Tehran: Tahoori Press, 2001.
6-Dobero, Heder, Gener, Translator: Farzane Taheri, Tehran: Markaz Press, 2010.
7-Dovlatshahe Samarghandi, TazkeratoShara, Correction by Edward Brown, Landon: Brill Press, 1897.
8-Golchine Maani, Ahmad, Shahrashob dar Shere Farsi, Tehran: Revayat Press, 2001.
9-Gopamoy, Ghodratollah, Tazkereye Natayjolafkar, Correction by Yoosefbeyge babapoor, Ghom: Majmae zakhayere eslam Press, 2012.
10-Hosein, Movlavi Mohammad Mozaffar, Tazkereye Rooze rowshan, Correction by Roknzadeye Adamiyyat, Tehran: Ketabkhane Razi Press, 1964.
11-Jamalzade, Mohammadali, Divane Mahsettiye Ganjei, Armaghan, No.5, PP. 273, 1970.
12-Kamgareparsi, Mohammad, Robaei va Robaeisarayan, Correction by Esmaile Hakemi, Tehran: Daneshgahe Tehran Press, 1993.
13-Khandmir, Tarikhe Habibossiyar, Correction by Mohammade Dabirsiyaghi, Tehran: Khayyam Press, 1974.
14-Mahsettiye Ganjavi, Robaeyyat, Correction by Moeinoddin Mehrabi, Tehran: Toos Press, 2003.
15-Nakhjavani, Mohammad ebne Hendooshah, Sehhaholforas, Correction by Abdolalie Taati, Tehran: Bongahe Nashro tarjome Press, 1976.
16-Nazmiye Tabrizi, Ali, Tazkeratoshoaraye manzoom va mansoor, Tabriz: Yaran Press, 2007.
17-Razi, Amin Ahmad, Tazkereye Haft Eghlim, Correction by mohammadreza Taheri, Tehran: Soroosh Press, 1999.
18-Razmjo, Hosein, Anvae Adabi va asare an dar zabane farsi, Mashhad, Daneshgahe Ferdowsi Press, 2003.
19-Sayyar, Homa, Darbareye Mahsetti, Shaere, No.9, PP. 2, 2002.
20-Shafieyekadkani, Mohammadreza, Anvae adabi va Shere farsi, Majalleye Khread va Kooshesh, Daftare2 & 3, pp.96-119, Shiraz: Daneshgahe Shiraz Press, 1975.
21-Ibid, Sovare Khiyal dar Shere Farsi, Tehran: Agah Press, 1993.
22-Ibid, Taziyanehaye Solook, Tehran: Agah Press, 2001.
23-Shamisa, Siroos, Anvae Adabi, Tehran: Ferdows Press, 2001.
24-Sheblie Nomani, Sherolajam, Translator by Mohammad Taghi Fakhre Daei, Tehran: Donyaye Ketab Press, 1984.
 

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار