کوه و معانی نمادین آن در بیان عواطف عارفانه و عاشقانه ی مولانا در مثنوی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

10.22111/jllr.2012.977

چکیده

مولوی پرآوازه ترین شاعری است که لطیف ترین و با شکوه ترین معانی زندگی را در قالب مثنوی به جهانیان عرضه کرده است. مثنوی را به عنوان گنجینه ای از تصاویر بی پایان و مولوی را با قدرت تصویرگری بی مانند، می شناسیم. مولوی از ساده ترین جلوه های زندگی و مظاهر بی مانند عالم طبیعت از جمله کوه، نفیس ترین و ناشنیده ترین درس ها را به ما می آموزد و به دنیای کهنه و غم زده­ی درون ما، جامه­ای از طراوت و تازگی می بخشد.
با توجه به اهمیتی که کوه در تصویرگری های شاعرانه و بیان عواطف و احساسات مولانا دارد که این خود حاکی از بازتاب افکـار متعالی و روح بزرگ اوست، در این مقالـه کوشیده ایم تا نقش کـوه و
معانی نمادین آن را در بیان عواطف عاشقانه و عارفانه مولانا تحلیل کنیم و از این رهگذر با خلاقیت شاعرانه و شیوه­ی بیان عواطف و احساسات او در بیان مضامین والای عرفانی آشنا شویم.
این تحقیق به روش توصیفی و شیوه­ی تحلیل محتوا انجام شده است. نتایج تحقیق، نشان دهنده­ی تعلّق خاطر و توجّه روح بزرگ مولانا به مظاهر بخشندگی، عظمت و بزرگی و پایداری است. کوه علاوه بر هیبت و صلابتی که دارد، الهام بخش یک درس اخلاقی نیز هست و آن درس هم صدایی در عین رازداری و پناه دهندگی است که مولانا به آن توجّه خاصّی داشته است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Mountain and Its Symbolic Meanings in Expressing Molana’s Lovely and Mystical Emotions in Mathnavi

چکیده [English]

      Molavi is the most famous poet who has presented the most delicate and magnificent meaning of life through his Mathnavi to the people of the world. We know Mathnavi as a treasure of endless illustrations and Molavi as a portrayer with a great unique power for illustration. Molavi has used the simplest manifestations of life and the simplest unique manifestations of nature such as ‘mountain’ to teach us the most precious and unheard instructions, giving our old and gloomy inner world a garment of novelty and freshness.         
     In the present thesis, ‘mountain’ and its natural and clear manifestations in Mathnavi has been analyzed and discussed; moreover, its mystic and symbolic viewpoints are analyzed and stated. The results of this research are suggestive of Molana's concern and his great spiritual attention towards the manifestations of grace, greatness and grandeur and resistance. Besides majesty and dignity, the ‘mountain’ inspires us with an ethical lesson too. And it is the lesson of being consonant with faithfulness to secrets and protection to which Molana has paid special attention. 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Molavi
  • Mathnavi
  • mountain
  • symbolism
  • mountaion and Mathnavi
1- قرآن کریم، ترجمه مهدی فولادوند، چاپ دوم، قم: دارالقرآن الکریم، 1381.
2- بهنام فر، محمّد، وحی دل مولانا (دریافتهای عرفانی مولوی از آیات قرآن در مثنوی)، مشهد: به نشر (آستان قدس رضوی)، 1387.
3- پورنامداریان، تقی، رمز و داستان های رمزی در ادب فارسی، چاپ دوم، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی، 1367.
4- رازی، نجم الدین، مرصادالعباد من المبداء الی المعاد، به سعی و اهتمام محمد امین ریاحی، چاپ یازدهم، انتشارات علمی و فرهنگی، 1363.
5- رجایی بخارایی، احمدعلی، فرهنگ اشعار حافظ، چاپ پنجم، تهران: علمی، 1368.
6- زرین کوب، عبدالحسین، سر نی، جلد1، چاپ یازدهم، تهران: علمی، 1368.
7- ستاری، جلال، مدخلی بر رمزشناسی عرفانی، تهران: مرکز، 1372.
8- سجادی، سید جعفر، فرهنگ اصطلاحات و تعبیرات عرفانی، تهران: گلشن، 1383.
9- شوالیه، ژان و گربران، آلن، فرهنگ نماد ها، اساطیر، رویاها و رسوم و ایماء و اشاره، اشکال و قوالب و ... ، ترجمه و تحقیق سودابه فضایلی، تهران: جیحون، 1385.
10- صلاحی مقدم، سهیلا، نماد و کهن الگوی نمادین در مثنوی، فصلنامه دانشکده ی ادبیات و علوم انسانی تخصصی مولوی پژوهی تبریز، ش9، پاییز و زمستان 89، ص( 145-127)، 1389.
11- فتوحی رود معجنی، محمود، بلاغت تصویر، تهران: سخن، 1386.
12- فروزانفر، بدیع الزمان، شرح مثنوی شریف، چاپ چهارم، تهران: گلشن، 1367.
13- محمدی آسیابادی، علی و علیپور، زهرا، شادی و خوشدلی نزد شمس، پژوهشنامه ادب غنایی، سال هفتم ، شماره سیزدهم، پاییز و زمستان، ص (149-125)، 1388.
14- محمدی آسیابادی، علی، هرمنوتیک و نماد پردازی در غزلیات شمس، تهران: سخن، 1387.
15- مرتضوی، منوچهر، مکتب حافظ، چاپ دوم، تهران: توس، 1365.
16- مولوی،جلال الدین، مثنوی معنوی، با تصحیح رینولد.ا. نیکلسون، به اهتمام دکتر نصرالله پور جوادی، جلد1-4، تهران: انتشارات امیر کبیر،1363.
17- همایی، جلال الدین، مقالات ادبی، جلد1، تهران: هما، 1369.